Program Czyste Powietrze stoi w centrum medialnych doniesień o rzekomym kryzysie finansowym, zwłaszcza wokół wstrzymania wypłat z funduszy FEnIKS, wskazując na problemy z certyfikacją i odzyskaniem środków z Brukseli. W odpowiedzi Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW) wydaje oświadczenie i podkreśla pełną stabilność programu.

Spis treści

Stabilność programu według NFOŚiGW

„Program Czyste Powietrze funkcjonuje stabilnie finansowo i operacyjnie”, informuje NFOŚiGW w oficjalnym stanowisku na gov.pl. Od stycznia 2024 r. wypłacono blisko 12 mld zł, a na kontach WFOŚiGW znajduje się 0,5 mld zł gotowych do bieżących wypłat. Fundusz przyspiesza obsługę wniosków – w pierwszych dwóch miesiącach 2026 r. liczba i kwota przeterminowanych wniosków spadła o jedną trzecią.

Realizacja planu certyfikacji FEnIKS

NFOŚiGW realizuje plan certyfikacji środków z FEnIKS, co jest „standardowym, technicznym etapem w ramach realizacji programu”. Przed przesłaniem deklaracji do KE weryfikowane są wydatki pod kątem zgodności, kwalifikowalności i dokumentacji. Zarząd Funduszu przyjął harmonogram – kolejne wnioski będą przekazywane w nadchodzących tygodniach.

Wątpliwości i ich kontekst

Wątpliwości dotyczą tylko 2% puli 280 mln zł, głównie brak wpisów urządzeń do bazy EPREL, które producenci uzupełniają sukcesywnie. „Sugerowanie systemowego problemu jest nieuprawnione i prowadzi do niepotrzebnego niepokoju wśród beneficjentów oraz opinii publicznej”, podkreśla NFOŚiGW. Fundusz podjął działania gwarantujące ciągłość wypłat z FEnIKS.

Inne źródła finansowania bez zmian

Certyfikacja nie wpływa na środki z Funduszu Modernizacyjnego ani KPO – wypłaty z tych źródeł realizowane są na bieżąco przez WFOŚiGW. Program dysponuje wieloletnim finansowaniem, w tym planowanymi transzami z FEnIKS i innymi funduszami.

Przyszłe zmiany w programie

Rząd planuje reformy, takie jak skrócenie okresu posiadania nieruchomości, rezygnacja z pełnej termomodernizacji z audytu, trójstronne umowy z wykonawcami oraz wydłużenie rozliczeń z 120 do 180 dni. Chce również wprowadzić bon na audyt, aby umożliwić większej ilości gospodarstw możliwość wzięcia udziału w programie, znosząc barierę “wejścia”. Nowy model programu minimalizuje ryzyka, chroniąc beneficjentów przed nieuczciwymi firmami.

Zobacz całe Stanowisko NFOŚiGW w sprawie certyfikacji środków FEnIKS