Grant OZE — co to jest i dlaczego warto?

Program Grant OZE to bezzwrotne wsparcie finansowe, które ma pomóc w inwestowaniu w odnawialne źródła energii (OZE) w budynkach wielorodzinnych. Jego celem jest ułatwienie właścicielom lub zarządcom takich nieruchomości realizacji instalacji proekologicznych — od paneli fotowoltaicznych, przez pompy ciepła, aż po inne systemy OZE. W obliczu rosnących cen energii i potrzeby ograniczania emisji, program stanowi realną szansę na modernizację budynków, obniżenie kosztów eksploatacji i zwiększenie efektywności energetycznej — zwłaszcza tam, gdzie mieszka wiele rodzin.

Spis treści

Dla kogo jest Grant OZE?

O grant może ubiegać się praktycznie każdy, kto jest właścicielem lub zarządcą budynku wielorodzinnego — niezależnie od formy prawnej. To oznacza, że wśród uprawnionych znajdują się:

wspólnoty i spółdzielnie mieszkaniowe
jednostki samorządu terytorialnego
towarzystwa budownictwa społecznego
społeczne inicjatywy mieszkaniowe
spółki prawa handlowego
osoby fizyczne

Ważne: program nie obejmuje jednostek budżetowych oraz samorządowych zakładów budżetowych. Dzięki takiej szerokiej dostępności, wiele typów nieruchomości i form zarządzania może ubiegać się o wsparcie — o ile spełnione są pozostałe warunki.

Na co można przeznaczyć środki — zakres inwestycji wspieranych przez Grant OZE

Wsparcie z Grant OZE może objąć:

zakup, montaż lub budowę nowej instalacji OZE (np. panele fotowoltaiczne, pompy ciepła, inne technologie „zielonej energii”);
modernizację już istniejącej instalacji OZE — pod warunkiem, że modernizacja zwiększy zainstalowaną moc instalacji co najmniej o 25%;

Warunkiem jest, aby energia produkowana przez instalację była wykorzystywana na potrzeby budynku, w którym instalacja zostanie zainstalowana, a prace nie mogą być rozpoczęte przed złożeniem wniosku o grant. Dodatkowo przedsięwzięcie nie może powodować poważnych szkód środowiskowych oraz musi spełniać kryteria horyzontalne.

grant oze - fotowoltaika i pompy ciepła dla budynków wielorodzinnych

Wysokość wsparcia i zasady finansowania

W ramach programu inwestor może otrzymać do 50% kosztów netto kwalifikowanego przedsięwzięcia. Jeśli budynek objęty wnioskiem posiada także część niemieszkalną (np. lokale użytkowe, część usługową), wysokość grantu jest odpowiednio pomniejszana proporcjonalnie do udziału powierzchni mieszkalnej względem całkowitej powierzchni użytkowej budynku. Dotacja ma charakter refundacyjny — oznacza to, że wydatki muszą zostać najpierw poniesione i udokumentowane (faktury), a grant zostanie wypłacony po rozliczeniu. W sytuacji gdy inwestor nie dysponuje środkami własnymi, często można połączyć grant z kredytem — co umożliwia rozpoczęcie inwestycji, a grant pozwala na spłacenie części kosztów po zakończeniu projektu.

Warunki i wymagania — na co zwrócić uwagę

Aby inwestycja mogła być dofinansowana, muszą być spełnione m.in. następujące warunki:

instalacja nie może być rozpoczęta przed złożeniem wniosku o grant — ważne jest, by dopiero po decyzji o przyznaniu wsparcia przystąpić do prac;
instalacja musi dostarczać energię wyłącznie dla budynku objętego projektem — energia nie może być przekazywana np. na zewnątrz;
projekt nie może „doprowadzić do poważnych szkód środowiskowych” — wymagane jest spełnienie zasady tzw. DNSH (Do Not Significant Harm), co może wiązać się z dostarczeniem odpowiedniej analizy i oświadczeń;
brak jednoczesnego finansowania tych samych prac z innych publicznych źródeł — grant nie łączy się z innymi dotacjami publicznymi na ten sam zakres.

Jak złożyć wniosek? — procedura krok po kroku

Proces ubiegania się o Grant OZE przebiega następująco:

Przygotowanie dokumentacji projektowej instalacji OZE — wraz z danymi technicznymi (moc, szacowana produkcja energii etc.).
Zebranie danych o budynku — liczba lokali, powierzchnia mieszkalna vs użytkowa, właściciel/zarządca, pełnomocnicy, upoważnienia.
Wypełnienie wniosku — na formularzu dostępnym u BGK; ważne, by inwestycja nie była rozpoczęta przed złożeniem wniosku. Do wniosku należy dołączyć:
- dokumentację projektową instalacji
- dokumenty potwierdzające umocowanie osób podpisujących wniosek do reprezentowania inwestora oraz wzór podpisu/ów złożonych na wniosku
Złożenie wniosku do BGK — osobiście albo pocztą (zgodnie z regulaminem).
Po uzyskaniu decyzji — realizacja inwestycji zgodnie z dokumentacją.
Po zakończeniu — rozliczenie: przedstawienie faktur, oświadczeń, gwarancji na wykonane prace, zestawienia instalacji i wykonawców. Wtedy następuje wypłata grantu.

Terminy i finansowanie — do kiedy można składać wnioski?

Wnioski o przyznanie grantu można składać od 1 lutego 2023 roku aż do 30 czerwca 2026 roku. Warto jednak pamiętać, że budżet programu jest ograniczony — więc lepiej nie odkładać decyzji na ostatnią chwilę.